Vận tải đa phương thức hàng dự án: khi nào ghép biển, sà lan, đường bộ và đường sắt?
Đã cập nhật: 23 giờ trước
Vận tải đa phương thức hàng dự án là chở thiết bị quá khổ bằng ít nhất hai phương thức vận tải dưới một hợp đồng duy nhất. Phổ biến tại Việt Nam là đường biển cộng đường bộ hoặc sà lan. Đường sắt chỉ nên đưa vào khi tuyến, ga và khổ giới hạn toa xe cho phép.
Nội dung bài viết:
I. Vận tải đa phương thức là gì?
Theo Nghị định 87/2009/NĐ-CP (đã sửa đổi, văn bản hợp nhất 39/VBHN-BXD năm 2026), vận tải đa phương thức là vận chuyển hàng hóa bằng ít nhất hai phương thức khác nhau trên cơ sở một hợp đồng vận tải đa phương thức.
Khác với tự thuê từng chặng, chủ hàng ký với một đầu mối là người kinh doanh vận tải đa phương thức (Multimodal Transport Operator, MTO). Bên này phát hành chứng từ vận tải đa phương thức và chịu trách nhiệm từ lúc nhận hàng đến lúc giao (Điều 17).
II. Vì sao hàng dự án gần như luôn đi đa phương thức?
Vì hiếm có phương tiện nào đi thẳng từ nhà máy nước ngoài đến móng công trình. Tàu chỉ đến cảng, còn công trình nằm sâu trong khu công nghiệp, sân bay, nhà máy điện. Thêm các giới hạn riêng:
Đường bộ: tổ hợp xe kể cả hàng vượt 48 tấn hoặc vượt dài 20,0 m, rộng 2,5 m, cao 4,2 m là hàng siêu trọng, siêu trường, phải có giấy phép lưu hành của Sở Xây dựng (Thông tư 12/2025/TT-BXD, sửa đổi bởi Thông tư 19/2026/TT-BXD).
Cầu yếu: có đoạn không cho xe quá tải qua, buộc chuyển sang sà lan.
Cẩu tại cảng: sức nâng quyết định cẩu thẳng từ tàu xuống xe hay qua bãi.
III. Có những tổ hợp vận tải đa phương thức cho hàng dự án nào?
Chọn theo vị trí công trình và kích thước kiện hàng:
Tổ hợp | Khi nào chọn | Giới hạn chính |
Biển + đường bộ | Công trình gần cảng, tuyến đường bộ khảo sát được | Giấy phép lưu hành, khảo sát cầu đường |
Biển + sà lan + đường bộ | Công trình ven sông, hoặc đường bộ không chở nổi kiện | Bến nhận sà lan, mớn nước, thủy triều |
Biển + đường sắt + đường bộ | Cự ly nội địa dài, tuyến có ga xếp dỡ gần hai đầu | Khổ giới hạn toa xe, trọng tải toa, thiết bị cẩu tại ga |
IV. Khi nào nên đưa đường sắt vào phương án?
Khi cự ly nội địa dài, kiện nằm trong khổ giới hạn toa xe và có ga xếp dỡ gần cả hai đầu. Thiếu một điều kiện, chi phí chuyển tải ở hai đầu ga thường xóa mất lợi thế.
Khung pháp lý hiện hành gồm Luật Đường sắt số 95/2025/QH15 (hiệu lực 01/01/2026), Nghị định 16/2026/NĐ-CP và Thông tư 33/2025/TT-BXD về quản lý, khai thác vận tải đường sắt (hiệu lực 01/01/2026, thay Thông tư 22/2018/TT-BGTVT).
Theo Thông tư 33/2025/TT-BXD, phương án vận tải hàng siêu trường, siêu trọng trên đường sắt phải được doanh nghiệp kinh doanh kết cấu hạ tầng đường sắt chấp thuận trước khi thực hiện.
Các thông số khổ giới hạn toa, tải trục, ga xếp dỡ và thời gian chạy phụ thuộc từng tuyến, cần kiểm tra với đơn vị khai thác đường sắt trước khi chốt phương án.
Bài viết liên quan:
- Container Open Top là gì? Thông số 20', 40' và cách xếp hàng từ trênV. H-Cargo đã xử lý lô hàng đa phương thức như thế nào?
Một trong những lô hàng dự án H-Cargo đã thực hiện:
POL: Santander, Tây Ban Nha
POD: Tân Vũ, Hải Phòng
Commodity name: Cầu dẫn khách sân bay (passenger boarding bridge)
Volume: 21 kiện, tổng 130 tấn
Scope of work: Port handling tại Tân Vũ, thông quan nhập khẩu, giao tận nơi đến sân bay Quốc tế Nội Bài
Lô này gồm ba chặng nối tiếp: đường biển từ châu Âu, xếp dỡ tại cảng Hải Phòng, rồi đường bộ đến sân bay, do một đầu mối điều phối.
Đang có thiết bị cần đi nhiều chặng đến công trình? Gửi kích thước, trọng lượng, điểm nhận và điểm giao để H-Cargo khảo sát phương án. Tư vấn ngay
VI. Ai chịu trách nhiệm khi hàng đi nhiều chặng?
Người kinh doanh vận tải đa phương thức chịu trách nhiệm toàn hành trình, kể cả chặng do đơn vị khác chạy.
Để kinh doanh vận tải đa phương thức quốc tế, doanh nghiệp phải có giấy phép do Bộ Xây dựng cấp (hiệu lực 05 năm), duy trì tài sản tối thiểu tương đương 80.000 SDR hoặc bảo lãnh tương đương, và có bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp (Điều 5, Điều 6 Nghị định 87/2009/NĐ-CP, đã sửa đổi bởi Nghị định 14/2026/NĐ-CP).
Khi chọn đối tác, hỏi rõ: ai ký hợp đồng toàn tuyến, ai phát hành chứng từ, bảo hiểm mua cho chặng nào.
VII. Chủ hàng cần chuẩn bị gì để được khảo sát phương án?
Thiếu thông tin đầu vào là lý do phương án phải làm lại. Chuẩn bị trước:
Thông tin | Vì sao cần |
Kích thước, trọng lượng từng kiện (kể cả bao bì), trọng tâm, điểm cẩu | Chọn tàu, sà lan, xe, toa |
Bản vẽ hoặc ảnh kiện hàng | Tính phương án chằng buộc, kê đỡ |
Điểm nhận, điểm giao, mặt bằng công trình | Khảo sát tuyến, chỗ cẩu hạ |
Incoterms, thời hạn cần hàng | Chặng nào do ai chịu |
Yêu cầu thông quan, bảo hiểm | Ghép đủ dịch vụ vào một hợp đồng |
VIII. Câu hỏi thường gặp
Vận tải đa phương thức khác thuê từng chặng ở điểm nào?
Đa phương thức có một hợp đồng, một chứng từ, một bên chịu trách nhiệm toàn tuyến. Thuê từng chặng thì chủ hàng tự điều phối và tự xử lý tranh chấp.
Đường sắt có chở được hàng siêu trường, siêu trọng không?
Có thể, nếu có phương án riêng và được đơn vị quản lý hạ tầng đường sắt chấp thuận. Khả năng thực tế phụ thuộc khổ giới hạn và ga trên từng tuyến.
Khi nào nên dùng sà lan thay đường bộ?
Khi công trình gần sông, kiện vượt khả năng cầu đường trên tuyến, hoặc gia cố đường bộ đắt hơn đi sà lan.
Một lô hàng dự án đa phương thức mất bao lâu để lên phương án?
Tùy việc có phải khảo sát tuyến, xin giấy phép lưu hành hay không. Riêng hồ sơ giấy phép lưu hành tại Sở Xây dựng được giải quyết trong 02 ngày làm việc khi đủ hồ sơ.
IX. Kết luận
Hàng dự án hiếm khi đi trọn một phương thức. Phương án tốt đặt biển, sà lan, đường bộ và đường sắt lên bàn cùng lúc, rồi chọn theo vị trí công trình và kích thước kiện. Ba việc nên làm ngay:
Gom đủ kích thước, trọng lượng, trọng tâm và bản vẽ từng kiện.
Xác định điểm giao thực tế và mặt bằng cẩu hạ tại công trình.
Chọn một đầu mối chịu trách nhiệm toàn tuyến thay vì ghép nhiều nhà thầu rời rạc.
Năng lực vận chuyển hàng dự án của H-Cargo và quy định về hàng siêu trường siêu trọng trên đường bộ.
Tác giả: Navy Ngo - Project team
Liên hệ để được tư vấn miễn phí:
H-Cargo International Logistics
113-115 Ung Van Khiem St., Ward Thanh My Tay, Ho Chi Minh City
Tel: +84 888 909 186
Email: project@hcargovn.com
Web: www.hcargovn.com
Bình luận